Vertebral Kompresyon Kırığı
3 Mart 2022

Vertebral Kompresyon Kırığı: Kemiğin dayanma kabiliyetini aşan aşağı doğru basınç nedeniyle dikey çökme.

Vertebral kompresyon kırığında, vertebral kemik omur gövdesi dikey olarak sıkıştırıldığında ve omurun üzerine binen ağırlık, dayanabileceği sınırı aştığında oluşur. En yaygın sebebi osteoporoz veya kalsiyum eksikliği ve diğer faktörler nedeniyle kemiğin zayıflamasıdır. Birden fazla omur da etkilenebilir. Kırık osteoporozun bir sonucuysa, genellikle torakal ve bel bölgesindeki omurlar etkilenir.  Travması ve omurgada ya da omurga etrafında büyüyen tümörler de vertebral kompresyon kırığına yol açabilir. Bir vertebra kırığı, başka kırık riskini beş kat artırır.

Kırığın erken evrelerinde kemikteki kırılma herhangi bir belirti göstermeden daha da kötüleşebilir. Ağrı ve diğer semptomlar genellikle istirahatte görülmezken yürüme ve aktivite ile kötüleşir. Omurga hareketliliği azalır ve etkilenen bölgede güçsüzlük ve uyuşukluk hissedilir. Çoklu kırıklar, genellikle “dowager’s kambur” olarak adlandırılan kifoza neden olabilir. Şiddetli torasik kifoz, boyun bölgesinin hareketliliğini olumsuz etkileyerek boyun ağrısına neden olabilir. Kifoz, omuriliğe baskı uygulayarak uyuşma, karıncalanma, halsizlik, yürüme zorluğu ve bağırsak ve mesane kontrolünün kaybına neden olabilir.

Omurlar çöktüğünde, her bir omur boyunun en az %15-20’sini kaybeder. Bu nedenle, çoklu vertebral kompresyon kırıklarında önemli boy kaybı meydana gelebilir. Bu boy kaybı, sırttaki kasların boyunu değiştirir, bu da kırıklar iyileştikten sonra bile kas yorgunluğu sebebiyle  ağrıya neden olabilir. Boy kaybının ciddiyetine bağlı olarak, hastalar göğüs kafesinin alt kısmının kalça kemiklerine sürtünmesi nedeniyle özellikle kalça kemiğinin üst kısmında kalça ağrısından şikayet edebilirler.

Boy kaybı aynı zamanda hastanın iç karın boşluğunu sıkıştırdığı için karnın dışarı çıkmasına neden olur ve kişi kilo almış gibi görünür. Kilo artışı görünümüne rağmen midenin sıkışması kilo verme, kabızlık ve diğer sorunlara neden olur. İç organların sıkışması çok ciddi olabilir, hatta akciğer fonksiyonlarını etkiler.

Kompresyon Kırığı Tedavi

Osteoporozlu yaşlı hastalarda bulunan kompresyon kırıkları en yaygın olanıdır ve ilaç ve kalsiyum takviyeleri ile tedavi edilebilir. Bu hastalarda kırıklar genellikle omurilik yaralanmasına neden olmaz. Tümörlerin neden olduğu kırıkların tedavisi, tümörün tipine bağlıdır.

Diğer hastalarda ağrı ve kemik yoğunluğu ilaçları, dinlenme ve aktivite modifikasyonu reçete edilecektir. Korse ve fizik tedavi de önerilebilir. Çoğu kompresyon kırığı, destek, dinlenme ve ağrı kesici ilaçlarla 8 ila 10 hafta içinde iyileşir. Ameliyat gerekiyorsa, iyileşme süresi önemli ölçüde daha uzun olacaktır.

Ağrı devam ederse veya kırıklar uzun süre iyileşmezse ameliyat önerilebilir. Omurilik veya sinirler üzerindeki baskı nedeniyle herhangi bir fonksiyon kaybı varsa ameliyat gerekebilir